دسته‌ها
بلاگ

ماجرای جنجالی صادرات 500 تنی بنزین در دولت روحانی/ 500 تن بنزین صادراتی به کی داده شد؟ – خبر زنده

خراسان نوشت: شاید باورتان نشود اما در سال 1399 در دولت روحانی در حالی که مردم برای شغل و امرار معاش 3000 تن بنزین داخل خودروهای خود می ریختند، دولت زمانی بنزین را تنها با قیمت 500 تن صادر می کرد. لیتر عددی که به یک ششم قیمت بنزین آزاد در بازار داخلی می رسد. البته همین موضوع باعث شد محورهای تحقیق و تفحص از شرکت پالایش و پخش فرآورده های نفتی در 15 فروردین ماه سال جاری در مجلس قرائت شود. دو روز پیش مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی یکی از دلایل ارزان صادرات بنزین را فاش کرد.

اما این حراج بنزین و پایتخت کشورمان پشت صحنه های زیادی دارد که سعی داریم به برخی از آنها بپردازیم.

داستان چیه؟ یک سایت تخصصی در حوزه نفت، گاز و پتروشیمی در مقاله ای که در فروردین ماه امسال منتشر شده، مدعی شده است که شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی در خرداد ماه 1399 کمتر از 4 دلار به ازای هر بشکه بنزین صادر کرده است که این رقم کمتر از 500 است. تن در لیتر تا زمانی که بنزین داخلی 3 هزار تن در لیتر فروخته شود.

این سایت مدعی است بر اساس مدارک دریافتی، هر بشکه بنزین صادراتی 160 لیتر بوده و با توجه به نرخ ارز حدود 20 هزار تنی در آن زمان، هر لیتر بنزین صادراتی حدود 500 تن صادر شده است.

کارشناسان نفتی می گویند بلیت های فروش بنزین صادراتی نشان می دهد که در برخی موارد بنزین تا بشکه ای 10 دلار یعنی معادل هزار تن در دست واسطه ها فروخته می شد. یعنی این در حالی است که این قیمت بسیار کمتر از قیمت تمام شده بنزین برای شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران است و زیر قیمت فوب خلیج فارس نیز فروخته می شود.

دو روز پیش جلیل سالاری معاون وزیر نفت در نشست خبری حضور یافت و صادرات بنزین را به میزان 500 تن در لیتر تایید کرد. این در حالی است که قیمت فروش بنزین صادراتی در سال 1398 بیش از 5 هزار و 500 تن است.

دلایل ارزان‌فروشی بنزین اگرچه ممکن است صادرات بنزین زیر قیمت و حتی ارزان‌تر از نفت خام توجیه اقتصادی نداشته باشد، زنگنه، وزیر پیشین نفت، همواره در بیشتر گفت‌وگوها گفته است که او و یارانش افتخار می‌کنند که دولت روحانی را به عنوان یک دولت صادر کرده است. از مهمترین نقاط قوت عملیاتی وزارت نفت است. در روزهای اخیر اما دلایلی برای صادرات بنزین با قیمت 500 تن در لیتر وجود دارد که با هم بررسی می کنیم.

1- برخی معتقدند ایران به دلیل تحریم ها مجبور است محصولات خود را در بازار سیاه بفروشد که در این صورت به دلیل رقابت خاص در این بازار باید محصولات خود را با قیمت کمتری عرضه کند. پیشتر رویترز گزارش داده بود که خریداران چینی ترجیح می دهند نفت خام ارزان تری بخرند تا خطرات ناشی از نقض تحریم های آمریکا.

2- یکی دیگر از دلایلی که گویا باعث فروش بنزین با قیمت بسیار ارزان می شود، نبود مخزن ذخیره سوخت است. به گزارش فارس، جلیل سالاری در مراسم امضای تفاهم نامه تامین اعتبار ساخت انبار شهید نادر مهدوی گفت: در دولت قبل ایجاد هرگونه ظرفیت ذخیره سازی ممنوع بود. نتیجه این شد که در دولت قبل و دوره ولیعهد بنزین 500 تن در لیتر صادر می شد و کشور کمترین مزیت را داشت.»

3- برخی معتقدند دولت قبل به هر قیمتی به دنبال آمارگیری از صادرات بنزین بود و به همین دلیل بنزین حتی با قیمتی کمتر از فوب خلیج فارس و قیمت تمام شده صادر شد. شارک به نقل از کمیسیون انرژی مجلس گفت: به نظر می رسد تنها دغدغه دولت افزایش صادرات بنزین به هر قیمتی باشد.

4- البته در این بین عده ای از فساد و رانت که این اختلاف قیمت را دارد می گفتند و مدعی شدند عده ای موفق به تهیه و صادرات بنزین شده اند که هر لیتر 3000 تن به قیمت 500 تن فروخته می شود. سود

بهانه های غیرقابل قبول برای صادرات ارزان بنزین در شرایطی است که صنعت نفت و گاز ایران از کمبود سرمایه رنج می برد و رضا پدر، رئیس کمیسیون انرژی تهران می گوید حداقل 50 میلیارد دلار برای حفظ ظرفیت فعلی تولید نفت نیاز است.

وی پیش از این به مشرق گفته بود که صنعت نفت و گاز ایران به 50 میلیارد دلار سرمایه، 90 میلیارد دلار در میان مدت و 150 میلیارد دلار در بلندمدت نه برای افزایش تولید بلکه برای حفظ تولید فعلی نیاز دارد، اما تحریم ها نه تنها شروع شده است. درهای سرمایه گذاری صنعت نفت و گاز ایران بسته است که صادرات ارزان، قیمت نفت و صادرات با از دست دادن بنزین به این بخش آسیب وارد کرده است.

طبق آنچه خواندید، صادرات بنزین با قیمت پایین 500 تن در لیتر به هیچ وجه قابل قبول نخواهد بود، زیرا در حالی که قاچاق سوخت متوقف شده بود، قیمت سوخت قاچاق شرکت های سوخت گرانتر از قیمت سال 1399 بود. گاهی اوقات سوخت را چنان ارزان می فروخت که بسیار کمتر از قیمت تمام شده بود.

در این شرایط اما باید پرسید بنزینی که سه هزار تن به قیمت هر لیتر 500 تن برای صادرات به فروش می رسد به چه کسانی داده می شود و چه کسانی از این رانت سود برده اند. درباره این موضوع باید منتظر نتیجه تحقیق و تفحص مجلس و گزارش سازمان ها و نهادهای نظارتی باشیم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

خروج از نسخه موبایل